listOp deze pagina
ChatGPT is een AI-chatbot van OpenAI die teksten schrijft, samenvat en vertaalt. Voor een goed doel met een klein team is dat goud waard: de eerste versie van een donatieoproep, subsidieaanvraag of nieuwsbrief staat er in een paar minuten. In deze gids lees je hoe stichtingen, verenigingen en andere nonprofit organisaties ChatGPT in 2026 slim en veilig inzetten, met prompts die je direct kunt kopiëren.
Kort gezegd: ChatGPT bespaart je vooral schrijftijd. Feiten controleren, echte verhalen vertellen en persoonlijk contact met donateurs blijven mensenwerk. En persoonsgegevens van donateurs horen niet in de gratis versie.
Wat is ChatGPT en hoe werkt het?
ChatGPT kwam op 30 november 2022 online. De naam combineert "chat" (een gesprek) met GPT, de afkorting van Generative Pre-trained Transformer: een taalmodel dat is getraind op enorme hoeveelheden tekst en op basis daarvan nieuwe tekst schrijft. Jij stelt een vraag of geeft een opdracht, ChatGPT antwoordt in gewone taal, ook in het Nederlands.
Technisch gezien voorspelt ChatGPT steeds welk woord het best past. Het "weet" dus niets zoals een mens iets weet. Daarom klinken antwoorden vaak overtuigend, ook als ze niet kloppen. Nieuwere versies kunnen daarnaast op internet zoeken, bestanden lezen en afbeeldingen maken. In februari 2026 meldde OpenAI dat ChatGPT elke week door meer dan 900 miljoen mensen wordt gebruikt (TechCrunch).
Wil je meteen geld inzamelen voor je goede doel? Start gratis een inzamelingsactie
Hoe helpt ChatGPT goede doelen en nonprofit organisaties?
Voor de meeste goede doelen is ChatGPT in de eerste plaats een schrijfassistent. Het levert de eerste versie, jij vult aan met feiten, een echt verhaal en je eigen toon. Dat scheelt vooral tijd bij teksten die steeds terugkomen.
In Nederland is AI inmiddels gewoon op de werkvloer. In 2025 gebruikte 29,8% van het midden- en kleinbedrijf AI-technologie, en bij microbedrijven met 2 tot 10 werkzame personen was dat 13,8%. Tekstanalyse en het genereren van tekst waren de populairste toepassingen (CBS). Ook bij goede doelen gaat het hard: in een internationale enquête van 3 Sided Cube onder goede doelen en ngo's zei 89% AI te gebruiken, terwijl maar 56% een AI-beleid had (NonProfit PRO).
Waarvoor kan je stichting of vereniging ChatGPT gebruiken?
- Donatieoproepen: een eerste versie met aanleiding, streefbedrag en een duidelijke oproep. Hoe je een sterke oproep opbouwt, lees je in onze gids over donatie vragen.
- Subsidie- en fondsaanvragen: een opzet volgens de eisen van het fonds, een korte projectsamenvatting en je beoogde impact in gewone taal. Bekijk ook onze tips voor subsidieaanvragen.
- Nieuwsbrieven: een maandoverzicht op basis van je eigen aantekeningen, met varianten voor de onderwerpregel. Inspiratie vind je in onze voorbeelden van nonprofit nieuwsbrieven.
- Social media: posts voor Instagram, Facebook of LinkedIn in verschillende lengtes.
- Vrijwilligers: roosters als tabel, vriendelijke herinneringen en inwerkchecklists.
- Bedankjes: sjablonen voor nieuwe, vaste en grote donateurs, die jij daarna persoonlijk maakt.
- Vertalingen: een ruwe vertaling voor anderstalige doelgroepen, die een moedertaalspreker nakijkt.
- Updates over je inzamelingsactie: laten zien wat er met het opgehaalde bedrag is gebeurd.
Voorbeeld: van steekwoorden naar donatieoproep
Je geeft ChatGPT alleen de feiten: "Dierenasiel, 12 katten moeten gesteriliseerd worden, streefbedrag € 1.800, deadline 30 november." ChatGPT stelt een kop, drie korte alinea's en een oproep voor. Daarna voeg je een echte foto toe, de naam van een van de katten en een zin van een vrijwilliger. Dat maakt de tekst geloofwaardig.
10 ChatGPT-prompts voor fondsenwerving om te kopiëren
Een goede prompt noemt de rol, het doel, de doelgroep, de toon en de vorm. Vervang de woorden tussen vierkante haken door je eigen gegevens, maar zonder namen, adressen of bedragen van individuele donateurs.
Taak | Prompt om te kopiëren |
|---|---|
Donatieoproep | "Je bent fondsenwerver bij [stichting]. Schrijf een donatieoproep van maximaal 150 woorden voor [project]. Streefbedrag: [bedrag] vóór [datum]. Toon: warm, eerlijk, zonder overdrijving. Sluit af met één duidelijke oproep om te doneren." |
Subsidieaanvraag | "Maak een opzet voor een aanvraag bij [vermogensfonds] voor het project [korte omschrijving]. Behandel: aanleiding, doelgroep, doelen, activiteiten, planning, begroting en impact. Geef aan waar ik eigen cijfers moet invullen." |
Nieuwsbrief | "Maak van deze aantekeningen een nieuwsbrief voor onze donateurs: [aantekeningen]. Lengte: 250 woorden. Geef ook vijf onderwerpregels van maximaal 45 tekens." |
Social media | "Schrijf drie Instagramposts van maximaal 80 woorden voor onze actie [naam]: één emotioneel, één met feiten en één met een vraag aan onze volgers. Voeg per post drie passende hashtags toe." |
Vrijwilligers | "Schrijf een vriendelijke herinnering voor vrijwilligers voor [activiteit] op [datum]. Noem de verzamelplek, de tijd en wat ze moeten meenemen. Maximaal 60 woorden, in de je-vorm." |
Bedankbrief | "Schrijf een bedankbrief aan nieuwe donateurs van [project]. Leg concreet uit wat er met hun gift gebeurt: [impact]. [Alleen als je een ANBI bent:] Vermeld dat de gift aftrekbaar kan zijn. Laat ruimte voor een persoonlijke zin. Maximaal 120 woorden." |
Vertaling | "Vertaal deze donatieoproep naar het Engels en het Turks. Behoud de toon en markeer zinnen die letterlijk vertaald cultureel vreemd kunnen overkomen: [tekst]." |
Campagnetekst | "Bedenk vijf titels van maximaal 60 tekens voor een inzamelingsactie voor [project] en schrijf een beschrijving in vier stappen: probleem, oplossing, impact, oproep." |
Jaarverslag | "Vat deze activiteiten samen tot een leesbaar hoofdstuk in ons jaarverslag, voor donateurs zonder vakkennis: [aantekeningen zonder persoonsgegevens]. Maximaal 300 woorden." |
Vergaderverslag | "Vat dit verslag van de bestuursvergadering samen in vijf punten en zet de actiepunten met de verantwoordelijke in een tabel: [tekst zonder persoonsgegevens]." |
Klaar om je tekst online te zetten? In onze gids inzamelingsactie starten lees je stap voor stap hoe je van oproep naar donaties gaat.
ChatGPT en privacy: wat zegt de AVG?
ChatGPT is niet automatisch in strijd met de AVG, maar ook niet automatisch veilig. Het hangt af van de versie, je instellingen en vooral van wat je invoert. Voor donateursgegevens is de regel simpel: persoonsgegevens horen niet in de gratis versie.
Wat gebeurt er met wat je invoert?
OpenAI maakt onderscheid tussen persoonlijke en zakelijke abonnementen. Bij Free, Plus en Pro kan OpenAI je gesprekken gebruiken om zijn modellen te trainen, tenzij je dat in je instellingen bij gegevensbeheer uitzet. Bij ChatGPT Business, Enterprise en de API gebruikt OpenAI je invoer standaard niet voor training (OpenAI Help Center).
Wat zegt de Autoriteit Persoonsgegevens?
De Autoriteit Persoonsgegevens (AP) waarschuwde in augustus 2024 voor datalekken doordat medewerkers persoonsgegevens invoerden in AI-chatbots zoals ChatGPT en Copilot. Volgens de AP slaan de meeste aanbieders alle ingevoerde gegevens op, en moeten organisaties duidelijk afspreken welke gegevens wel en niet in een chatbot mogen (Binnenlands Bestuur). In België houdt de Gegevensbeschermingsautoriteit toezicht op dezelfde AVG-regels. Dit zijn vier praktische afspraken voor je organisatie:
- Geen persoonsgegevens in de gratis versie: haal namen, e-mailadressen, adressen en bedragen uit je tekst voordat je die plakt.
- Kies een zakelijke versie voor organisatiegegevens: werk je met gegevens van je organisatie, gebruik dan ChatGPT Business of Enterprise en sluit een verwerkersovereenkomst af.
- Leg het vast: schrijf in een kort AI-beleid welke gegevens taboe zijn en wie teksten controleert.
- Betrek je privacyverantwoordelijke: heeft je organisatie een functionaris gegevensbescherming, vraag dan vooraf om advies.
Welke regels gelden er volgens de Europese AI-verordening?
De Europese AI-verordening (AI Act, Verordening (EU) 2024/1689) gaat stap voor stap in. In 2026 is ze aangepast door de digitale omnibus (Verordening (EU) 2026/1744), die vooral de regels voor hoog-risico-AI heeft uitgesteld (Opsio). Voor organisaties die ChatGPT alleen gebruiken, zijn deze data van belang:
Sinds / vanaf | Wat geldt | Wat betekent het voor jou |
|---|---|---|
2 februari 2025 | Verboden AI-toepassingen en de plicht om AI-geletterdheid te bevorderen (artikel 4) | Geef je team en vrijwilligers een korte uitleg over verantwoord AI-gebruik |
2 augustus 2026 | Transparantieverplichtingen (artikel 50) | Wees open over AI, bijvoorbeeld als een chatbot met donateurs praat |
2 december 2026 | Einde van de overgangstermijn voor het markeren van AI-inhoud door aanbieders van bestaande systemen | Vooral een taak voor aanbieders zoals OpenAI, niet voor jou |
2 december 2027 | Regels voor zelfstandige hoog-risico-AI (bijlage III) | Alleen relevant als je AI inzet voor bijvoorbeeld werving en selectie |
Voor een stichting die teksten opstelt met ChatGPT komt het neer op één ding: zorg dat iedereen die ermee werkt weet wat wel en niet kan, en leg dat vast.
Moet je vermelden dat een tekst met AI is gemaakt?
Voor een gewone donatieoproep of nieuwsbrief die een mens controleert en ondertekent, geldt geen algemene plicht om AI-gebruik te vermelden. De transparantieregels richten zich vooral op chatbots die met mensen praten en op misleidend echte beelden of geluiden, zoals deepfakes. Toch geldt ook hier: eerlijk duurt het langst. Wie open is over zijn werkwijze, bouwt vertrouwen op bij donateurs.
Andere valkuilen van ChatGPT
- Verzonnen feiten: ChatGPT verzint soms cijfers, citaten of bronnen. Controleer elke bewering voordat je publiceert.
- Vooroordelen: trainingsdata bevatten stereotypen. Lees teksten over je doelgroep extra kritisch en schrijf liever over "de mensen die we steunen" dan over "slachtoffers".
- Eenheidsworst: AI-teksten gaan snel op elkaar lijken. Donateurs merken dat, dus voeg echte verhalen toe.
- Geen vervanging voor contact: een telefoontje naar een grote donateur blijft een telefoontje.
- Altijd een menselijke check: geen tekst, aanvraag of post gaat de deur uit zonder dat iemand hem heeft gelezen.
Wat kost ChatGPT voor een goed doel?
De basisversie van ChatGPT is gratis. Werk je met meerdere mensen en met gegevens van je organisatie, dan is ChatGPT Business (voorheen Team) de logische stap. Via het programma OpenAI for Nonprofits kost Business voor goedgekeurde nonprofit organisaties 8 dollar per gebruiker per maand bij jaarlijkse betaling, of 10 dollar bij maandelijkse betaling. Grotere organisaties kunnen via de verkoopafdeling tot 75% korting op ChatGPT Enterprise krijgen (OpenAI Help Center).
De aanvraag loopt via de verificatiedienst Goodstack. Of jouw stichting of vereniging in aanmerking komt, zie je pas in het aanvraagformulier, dus plan wat tijd in. Controleer voor je beslist altijd de actuele prijzen bij OpenAI.
Zo begin je met ChatGPT in je organisatie
- Probeer het gratis: maak een account aan en test drie taken uit je dagelijkse werk, zonder echte persoonsgegevens.
- Zet training uit: schakel in de gratis versie bij gegevensbeheer de optie uit om het model met jouw gesprekken te verbeteren.
- Kies je eerste toepassingen: begin met teksten die steeds terugkomen, zoals de nieuwsbrief, een bedankje of een social post.
- Leg een promptbibliotheek aan: bewaar prompts die goed werken in een gedeeld document.
- Schrijf een AI-beleid van één pagina: welke taken mogen, welke gegevens taboe zijn en wie teksten goedkeurt.
- Train je team: een uur uitleg voor medewerkers en vrijwilligers helpt je ook om te voldoen aan de AI-geletterdheid uit de AI Act.
- Stap over op Business: zodra meerdere mensen met organisatiegegevens werken, vraag je de nonprofitkorting aan.
- Meet het resultaat: vergelijk na drie maanden de tijd die je kwijt bent en je open- of donatiepercentages met de periode ervoor.
Veelgestelde vragen over ChatGPT voor goede doelen
Waar staat ChatGPT voor?
ChatGPT combineert "chat" (gesprek) met GPT, de afkorting van Generative Pre-trained Transformer: een vooraf getraind taalmodel dat nieuwe tekst genereert. ChatGPT is gemaakt door OpenAI en sinds 30 november 2022 beschikbaar.
Hoe kunnen goede doelen ChatGPT gebruiken?
Goede doelen gebruiken ChatGPT voor donatieoproepen, subsidieaanvragen, nieuwsbrieven, social media, bedankbrieven, vrijwilligerscommunicatie en vertalingen. ChatGPT levert de eerste versie, een mens controleert de feiten en maakt de tekst persoonlijk.
Is ChatGPT AVG-proof?
Dat hangt af van de versie, je instellingen en je gegevens. In Free, Plus en Pro kan OpenAI gesprekken gebruiken voor training, tenzij je dat uitzet. Business en Enterprise gebruiken je invoer standaard niet voor training. Verwerk persoonsgegevens van donateurs alleen in een zakelijke versie met een verwerkersovereenkomst.
Is ChatGPT gratis voor nonprofit organisaties?
De basisversie is gratis voor iedereen. Een gratis teamversie bestaat niet, maar via OpenAI for Nonprofits kost ChatGPT Business 8 dollar per gebruiker per maand bij jaarlijkse betaling. Op Enterprise is tot 75% korting mogelijk.
Kan ChatGPT mijn hele inzamelingsactie schrijven?
ChatGPT schrijft een prima eerste versie, maar donateurs geven aan mensen en verhalen, niet aan een standaardtekst. Gebruik ChatGPT voor de opzet en vul aan met je eigen foto's, cijfers en de stem van de mensen die je steunt.
Van tekst naar donaties met WhyDonate
Met ChatGPT schrijf je de tekst voor je actie, met WhyDonate haal je het geld op. WhyDonate is een Europees fondsenwervingsplatform uit Amsterdam:
- 0% platformkosten: je betaalt alleen de gebruikelijke transactiekosten. Bekijk alle tarieven.
- Meer dan 350.000 donateurs in onze community.
- 19 talen, zodat je actie ook internationale donateurs bereikt.
Twijfel je of je organisatie aftrekbare giften kan ontvangen? Lees wat een ANBI-status is.
Sudatta is a senior content manager with more than 10 years of experience in the content space and an expert in crowdfunding and fundraising-related topics. She enjoys creating engaging and reader-friendly content. In addition to writing, Sudatta is also passionate about music, travelling, and reading.
